Share on facebook
Share on twitter
Share on skype
Share on whatsapp
Share on print
Share on email

Η Παλαιστίνη δεν χάθηκε

Κορυφαίος αριστερός διανοητής, ο Έντουαρντ Σαΐντ, καταγράφει την εμπειρία του από την επιστροφή στα πάτρια εδάφη, το 1998. Οι παρατηρήσεις του, θα μπορούσαν σήμερα να τεκμηριώσουν μια σοβαρή απάντηση στην πολιτική Τραμπ για την ειρήνευση στην Μέση Ανατολή.

Μόλις επέστρεψα από δύο ξεχωριστά ταξίδια, στην Ιερουσαλήμ και τη δυτική όχθη του Ιορδάνη. Εκεί, γύρισα μια ταινία, η οποία θα προβληθεί στη Μεγάλη Βρετανία από το BBC σήμερα, και στα τέλη Μαΐου θα προβληθεί και από το διεθνές κανάλι του BBC (1). Η ευκαιρία για το γύρισμα αυτού του ντοκιμαντέρ είναι η πεντηκοστή επέτειος από την ίδρυση του Ισραήλ, την οποία εξετάζω από προσωπική και, βέβαια, από παλαιστινιακή σκοπιά!

In Search of Palestine – Edward Said’s Return Home

Για μένα, αυτό το γύρισμα στην Παλαιστίνη ήταν μία τόσο πλούσια εμπειρία, που μου φάνηκε χρήσιμο να της αφιερώσω κάποιες σκέψεις. Πρέπει επίσης να πω ότι ο σκηνοθέτης και η ομάδα ήταν πράγματι πολύ συνεργάσιμοι. Ακόμη και ο ισραηλινός ηχολήπτης θεώρησε ότι άξιζε τον κόπο να μιλήσει με Παλαιστινίους και μερικούς Ισραηλινούς. Με δεδομένη, μάλιστα, τη συμβατική σιωνιστική παιδεία του (είναι ένας φιλελεύθερος, του τύπου των οπαδών του κινήματος «Ειρήνη Τώρα» και καθόλου δογματικός σιωνιστής), βρήκε ότι κάτι τέτοιο είναι αποκαλυπτικό για την ιστορία του Ισραήλ, μία πρόκληση στην αντίληψη που έχει διαμορφώσει εδώ και πολύ καιρό και που δεν είχε αμφισβητηθεί ποτέ. «Είναι δύσκολο να ξαναγίνω Ισραηλινός» είπε στο τέλος των γυρισμάτων.

Δύο αντιφατικές εντυπώσεις κυριάρχησαν σε σχέση με όλες τις άλλες, και οι δύο αφορούν τις συνέπειες του 1948. Η πρώτη είναι ότι η Παλαιστίνη και οι Παλαιστίνιοι είναι πάντα εκεί, παρά τις προσπάθειες του Ισραήλ, από τότε που υπάρχει, είτε να απαλλαγεί απ’ αυτούς, είτε να τους περιθωριοποιήσει, ώστε να τους εκμηδενίσει πολιτικά. Από αυτή την άποψη, και το λέω με σιγουριά, αποδείξαμε τον εσφαλμένο χαρακτήρα της ισραηλινής πολιτικής: κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί ότι ως ιδέα, μνήμη και πραγματικότητα, συχνά θαμμένη ή αόρατη, η Παλαιστίνη και ο λαός της, πολύ απλά, δεν έχουν εξαφανιστεί. Τι σημασία έχει η αδιάλειπτη εχθρότητα του ισραηλινού κατεστημένου προς όλα όσα αντιπροσωπεύει η Παλαιστίνη, εφόσον η ύπαρξή μας και μόνο ματαίωσε, και μάλιστα διέλυσε, το ισραηλινό σχέδιο, που στόχο είχε να μας εξαφανίσει εντελώς.

Όσο περισσότερο ο κ. Μπενιαμίν Νετανιάχου τυλίγεται στην αντι-αραβική ξενοφοβία, τόσο περισσότερο ωθεί τους Παλαιστινίους να αντισταθούν και να πολεμήσουν τις αδικίες του, καθώς και τα ωμά μέτρα που παίρνει εναντίον τους. Αυτό ισχύει, κατά μείζονα λόγο, για το ένα εκατομμύριο Παλαιστινίων που έχουν ισραηλινή υπηκοότητα, των οποίων ο κυριότερος εκπρόσωπος στην Κνεσέτ είναι ο εξαίρετος Άζμι Μπισάρα (2), με τον οποίο συζήτησα επί ώρες. Αυτό που μου έκανε πολύ μεγάλη εντύπωση είναι η ευφυής και θαρραλέα θέση του, που δίνει δυναμισμό στη γενιά των νεαρών Παλαιστινίων, αρκετούς από τους οποίους συνάντησα επίσης. Για τον κ. Μπισάρα, όπως και για έναν αυξανόμενο αριθμό Ισραηλινών (με πρώτο απ’ όλους τον καθηγητή Ισραέλ Σαχάκ), η πραγματική μάχη έχει ως αντικείμενο την ισότητα και τα δικαιώματα των πολιτών, γιατί γνωρίζουν ότι το Ισραήλ παρουσιάζεται απερίφραστα ως ένα κράτος για τους εβραίους, και όχι για τους πολίτες του που δεν είναι Εβραίοι.

Με δυο λόγια, αντίθετα με την πρόθεσή του, το Ισραήλ ενίσχυσε στην πραγματικότητα την παλαιστινιακή παρουσία, ακόμη και μεταξύ των εβραίων πολιτών του, που έχασαν την υπομονή τους μπροστά στην αιώνια κοντόφθαλμη πολιτική του, που συνίσταται στο να χτυπά και να αποκλείει τους Παλαιστινίους. Όπου και να πάει κανείς, εμείς είμαστε εδώ, άλλες φορές ταπεινοί και σιωπηλοί εργάτες (αυτοί οι ίδιοι που, κατά τρόπο παράδοξο, έχτισαν τους οικισμούς στα κατεχόμενα), υπεύθυνοι εστιατορίων, μάγειροι και άλλοι, άλλες φορές αντιστεκόμενοι μαζικά -όπως για παράδειγμα στη Χεβρώνα- στο σφετερισμό της ζωής μας από τους Ισραηλινούς.

Η δεύτερη κυρίαρχη εντύπωση είναι ότι, λεπτό προς λεπτό, ώρα με την ώρα, μέρα με τη μέρα, χάνουμε συνεχώς όλο και περισσότερη γη προς όφελος των Ισραηλινών. Σχεδόν όλοι οι δρόμοι, όλες οι παρακαμπτήριες οδοί και όλα τα μικρά χωριά απ’ όπου περάσαμε, υπήρξαν το θέατρο μιας καθημερινής τραγωδίας: γη που κατασχέθηκε, χωράφια που λεηλατήθηκαν, ξεριζωμένα δέντρα και φυτά, κατεστραμμένη σοδειά, γκρεμισμένα σπίτια, των οποίων ο παλαιστίνιος ιδιοκτήτης μένει εκεί, ανήμπορος να κάνει οτιδήποτε για να σταματήσει την έφοδο, χωρίς καμία βοήθεια από την Παλαιστινιακή Αρχή του κ. Αραφάτ, χωρίς να του δίνουν την παραμικρή προσοχή οι πιο ευκατάστατοι συμπολίτες του.

Είναι βασικό να μην υποτιμάται η καταστροφή που προκαλείται με αυτό τον τρόπο, η βία που σημαδεύει έτσι τη ζωή μας, η δυστυχία που απορρέει από όλα αυτά.

Τίποτα δεν μπορεί να συγκριθεί με αυτό το συναίσθημα της θλιβερής αδυναμίας που νιώθει κανείς ακούγοντας έναν άνθρωπο 35 χρόνων, ο οποίος επί δεκαπέντε χρόνια δούλευε παράνομα στο Ισραήλ, ώστε να εξοικονομήσει με το μεροκάματο κάποια χρήματα για να χτίσει ένα σπιτάκι για την οικογένειά του και που το βρίσκει, κάποια μέρα, σωριασμένο σε ερείπια, ισοπεδωμένο μαζί με όλα όσα περιείχε, από μια ισραηλινή μπουλντόζα. Και αν αναρωτιέστε γιατί, αφού στο κάτω-κάτω η γη ήταν δική του, θα μάθετε ότι δεν υπήρξε προειδοποίηση. Υπήρξε μόνο ένα χαρτί, που το έφερε την επομένη ένας ισραηλινός στρατιώτης, και βεβαίωνε ότι ο άνθρωπος αυτός δεν είχε άδεια οικοδομής. Και ασφαλώς δεν είχε, αφού οι ισραηλινές αρχές αρνούνται συστηματικά να δώσουν στους Άραβες την άδεια να χτίσουν στη γη τους. Οι εβραίοι μπορούν να χτίσουν, αλλά οι Παλαιστίνιοι ποτέ. Πρόκειται για απλό και ξεκάθαρο απαρτχάιντ.

Μια μέρα σταμάτησα στον κεντρικό δρόμο που οδηγεί από την Ιερουσαλήμ στη Χεβρώνα, για να κινηματογραφήσω μια ισραηλινή μπουλντόζα να «οργώνει», υπό την προστασία των στρατιωτών, ένα γόνιμο αγρό. Εκατό μέτρα πιο πέρα, στέκονταν τέσσερις Παλαιστίνιοι με ύφος λυπημένο και ταυτόχρονα οργισμένο. Ήταν η γη τους, όπως μου είπαν, την οποία καλλιεργούσαν εδώ και γενιές και τώρα έβλεπαν να την καταστρέφουν με το πρόσχημα της διαπλάτυνσης ενός δρόμου που ήταν ήδη πολύ φαρδύς, και ο οποίος κατασκευάστηκε για την εξυπηρέτηση των εποίκων. «Σε τι τους χρειάζεται ένας δρόμος 120 μέτρα φάρδος; Γιατί δεν μπορούν να με αφήσουν να καλλιεργήσω τη γη μου; Πώς θα θρέψω τα παιδιά μου;» διαμαρτυρόταν ένας από αυτούς. Τους ρώτησα εάν είχαν ειδοποιηθεί από πριν. Όχι, απάντησαν, το μάθαμε μόλις σήμερα και, όταν φθάσαμε, ήταν πια πολύ αργά. Και η Παλαιστινιακή Αρχή σας βοήθησε; Όχι, και βέβαια όχι, ήταν η απάντησή τους. Δεν είναι ποτέ εδώ, όταν τους χρειαζόμαστε.

Τότε κατευθύνθηκα προς τους ισραηλινούς στρατιώτες. Στην αρχή αρνήθηκαν να μου μιλήσουν μπροστά στην κάμερα και το μικρόφωνο, όμως επέμεινα και είχα την τύχη να βρω έναν που είχε ενοχλημένο ύφος απ’ όλη αυτή την υπόθεση, αν και διαβεβαίωνε ότι εκτελούσε διαταγές. «Αντιλαμβάνεστε ότι είναι άδικο να παίρνετε τη γη ανυπεράσπιστων χωρικών;» Απάντηση: «Δεν είναι δική τους η γη. Ανήκει στο κράτος του Ισραήλ». Του θύμισα ότι, εξήντα χρόνια πριν, τα ίδια επιχειρήματα χρησιμοποιήθηκαν στη Γερμανία εναντίον των εβραίων και ότι, τώρα, οι εβραίοι τα χρησιμοποιούν εναντίον των Παλαιστινίων. Έφυγε, αποφεύγοντας να απαντήσει.

Ένας ορφανός λαός

Το ίδιο συμβαίνει σε όλα τα κατεχόμενα εδάφη και στην Ιερουσαλήμ και οι Παλαιστίνιοι φαίνονται σχεδόν ανίκανοι να αλληλοβοηθηθούν. Στο πανεπιστήμιο της Βηθλεέμ, έδωσα μια διάλεξη, κατά τη διάρκεια της οποίας, μιλώντας γι’ αυτή την αδιάκοπη απόσπαση γης, αναρωτήθηκα: γιατί οι 50.000 αστυνομικοί της Παλαιστινιακής Αρχής -μαζί με τις δεκάδες χιλιάδες δημόσιους υπαλλήλους που κάθονται στα γραφεία τους χωρίς να κάνουν τίποτα και που εισπράττουν στο τέλος του μήνα μια ωραία επιταγή- δεν στέλνονται επιτόπου για να βοηθήσουν τους ανθρώπους, να εμποδίσουν τις απαλλοτριώσεις και να συμπαρασταθούν σε όλους αυτούς που βλέπουν να τους αφαιρούνται τα μέσα για την επιβίωσή τους; Γιατί οι χωρικοί δεν πηγαίνουν στα χωράφια, με επικεφαλής μέλη της Παλαιστινιακής Αρχής, για να εμποδίσουν τις μπουλντόζες; Με δυο λόγια, γιατί όλα αυτά τα μεγάλα στελέχη μας δεν υποστηρίζουν τους φτωχούς ανθρώπους που χάνουν τη μάχη;

Ετσι εξηγείται, χωρίς αμφιβολία, το γεγονός ότι όπου και αν πήγα, όποιοι και αν ήταν οι συνομιλητές μου ή το θέμα της συζήτησης, δεν άκουσα ούτε μία λέξη υπέρ της Παλαιστινιακής Αρχής, των στελεχών της, των συμφωνιών του Όσλο ή των Ηνωμένων Πολιτειών. Η Παλαιστινιακή Αρχή γίνεται αντιληπτή, κυρίως, ως διασφαλίζουσα την ασφάλεια του Ισραήλ και των εποίκων του και καθόλου ως ένας νόμιμος κυβερνητικός οργανισμός, που ενδιαφέρεται για το λαό του και τον βοηθάει. Αυτό είναι το στίγμα των συμφωνιών του Όσλο.

Είναι ειλικρινά εξοργιστικό το γεγονός ότι τόσα στελέχη επιτρέπουν στον εαυτό τους να κατασκευάζουν τεράστιες και πολυτελείς βίλες σε περίοδο στερήσεων και αθλιότητας! Εάν η παλαιστινιακή ηγεσία θέλει να χρησιμεύσει σε κάτι, πρέπει να αποδείξει ότι μπορεί να προσφέρει υπηρεσίες και να θυσιαστεί -να δείξει δηλαδή τα δύο χαρακτηριστικά που λείπουν από την Παλαιστινιακή Αρχή. Αυτό που μου φαίνεται εκπληκτικό είναι η αδιαφορία της για το λαό της: κάθε Παλαιστίνιος είναι μόνος του μέσα στη δυστυχία του, χωρίς να υπάρχει κανείς να του προσφέρει τροφή, μια κουβέρτα, ή έστω να του πει μια καλή κουβέντα. Ειλικρινά, οι Παλαιστίνιοι μου φαίνονται ένας λαός ορφανός.

Η Ιερουσαλήμ υφίσταται ένα συνεχή εξιουδαϊσμό. Διαιρεμένη και υφιστάμενη διακρίσεις, η μικρή συμπαγής πόλη στην οποία μεγάλωσα εδώ και πενήντα χρόνια, έγινε μια τεράστια μητρόπολη, που απειλείται από κάθε πλευρά από τεράστια πολεοδομικά σχέδια. Τα σχέδια αυτά μαρτυρούν τη δύναμη και την ικανότητα του Ισραήλ να αλλάζει τη φυσιογνωμία της πόλης, για να συνεχίσει την παρενόχληση και την καταπίεση των Αράβων μέχρι το σημείο να μην μπορούν πια να ζουν εκεί. Και εδώ, επίσης, αντιλαμβάνεται κανείς με εντυπωσιακό τρόπο την αδυναμία των Παλαιστινίων, λες και έχει χαθεί η μάχη και το μέλλον έχει σφραγιστεί.

Οι περισσότεροι άνθρωποι μου εξομολογήθηκαν ότι μετά την υπόθεση της σήραγγας, το Σεπτέμβριο του 1996, δεν ένιωθαν πλέον την ανάγκη να διαδηλώσουν εναντίον της ισραηλινής πολιτικής και ακόμη λιγότερο να εκτεθούν στον κίνδυνο μιας νέας θυσίας. «Στο κάτω-κάτω», μου είπε κάποιος, «εξήντα δικοί μας σκοτώθηκαν, η σήραγγα παραμένει ανοιχτή και ο Αραφάτ πήγε στην Ουάσιγκτον, ενώ είχε πει ότι δεν θα συναντούσε τον Νετανιάχου όσο δεν κλείνει η σήραγγα. Γιατί να μαχόμαστε ακόμα;» Όμως, δεν είναι μόνο η παλαιστινιακή ηγεσία που απέτυχε στην Ιερουσαλήμ: οι αραβικές χώρες, τα μουσουλμανικά κράτη, η ίδια η χριστιανοσύνη, όλοι υποκλίθηκαν μπροστά στην ισραηλινή επιθετικότητα. Οι Παλαιστίνιοι που ζουν στη Γάζα και τη δυτική όχθη του Ιορδάνη δεν μπορούν να μπουν στην Ιερουσαλήμ, που είναι περικυκλωμένη από ισραηλινούς στρατιώτες. Πάντα το απαρτχάιντ.

Από την ισραηλινή πλευρά η κατάσταση δεν είναι τόσο ζοφερή όσο θα περίμενε κανείς. Μίλησα πολλή ώρα με τον Ιλάν Παπέ, καθηγητή στο πανεπιστήμιο της Χάιφας. Είναι ένας από τους «νέους ιστορικούς», οι έρευνες των οποίων για το 1948 προκάλεσαν τη σιωνιστική ορθοδοξία όσον αφορά το πρόβλημα των προσφύγων και το ρόλο του Νταβίντ Μπεν Γκουριόν. Οι «νέοι ιστορικοί» με τις έρευνες τους επιβεβαίωσαν αυτό που οι ιστορικοί και οι παλαιστίνιοι μάρτυρες των γεγονότων έλεγαν πάντοτε, ότι δηλαδή η στρατιωτική εκστρατεία στόχευε ευθέως στο να εκδιώξει από τη χώρα όσο το δυνατό περισσότερους Άραβες. Όμως ο Παπέ μου εξήγησε ότι πολλά λύκεια τον ζητούν για να δώσει διαλέξεις, τη στιγμή που τα τελευταία σχολικά βιβλία ιστορίας δεν αναφέρουν καθόλου τους Παλαιστινίους! Αυτή η τύφλωση που συνυπάρχει με ένα νέο άνοιγμα στο παρελθόν προσδιορίζει πολύ καλά το κλίμα που επικρατεί σήμερα στο Ισραήλ. Πρόκειται για μια αντίφαση που θα πρέπει να διερευνήσουμε και να αναλύσουμε καλύτερα.

Κινηματογράφησα μια μέρα στη Χεβρώνα που μου φαίνεται ότι συγκεντρώνει τις πιο αρνητικές πλευρές του Όσλο. Μια χούφτα έποικοι, μόλις 300 άτομα, ελέγχει την καρδιά της πόλης, ενώ οι 100.000 κάτοικοί της είναι περιθωριοποιημένοι, τους απαγορεύεται η είσοδος στο κέντρο της πόλης και απειλούνται συνεχώς από τους φανατικούς εξτρεμιστές και τους στρατιώτες. Επισκέφθηκα έναν Παλαιστίνιο που ζει στην παλιά οθωμανική συνοικία, που είναι περικυκλωμένη από τους προμαχώνες των εποίκων, δηλαδή τρία καινούρια κτίρια, τρεις δεξαμενές -που μαζεύουν σχεδόν όλο το νερό της πόλης για τους εποίκους- και πολλές σκοπιές στρατιωτών πάνω στις στέγες.

Ο άνθρωπος αυτός κατήγγειλε, με πολλή πίκρα, το γεγονός ότι η παλαιστινιακή ηγεσία δέχθηκε τη διαίρεση της πόλης, με το εύσχημο πρόσχημα ότι υπήρχαν, κάποτε, δεκατέσσερα εβραϊκά οικοδομήματα που χτίστηκαν την εποχή της Παλαιάς Διαθήκης, των οποίων όμως δεν υπάρχει κανένα ίχνος σήμερα. «Πώς μπόρεσαν οι παλαιστίνιοι διαπραγματευτές να δεχθούν μια τόσο γελοία διαστροφή της πραγματικότητας;» με ρώτησε πολύ θυμωμένος. «Κανείς από αυτούς δεν είχε έρθει ποτέ πριν στη Χεβρώνα!» Την επομένη, τρεις νέοι σκοτώθηκαν, σε μπλόκο, από ισραηλινούς στρατιώτες και πολλοί άλλοι τραυματίστηκαν κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων που ακολούθησαν. Η Χεβρώνα και η Ιερουσαλήμ αποτελούν νίκες για τον ισραηλινό εξτρεμισμό, όχι για τη συνύπαρξη.

Η πιο αναπάντεχη εμπειρία που είχα με τους Ισραηλινούς ήταν η συνομιλία μου με τον Ντανιέλ Μπάρενμποϊμ, τον λαμπρό πιανίστα και διευθυντή ορχήστρας, που ήρθε στην Ιερουσαλήμ για να δώσει μια συναυλία την περίοδο που κάναμε τα γυρίσματα. Ο Μπάρενμποϊμ, που γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αργεντινή, ήρθε στο Ισραήλ το 1950, σε ηλικία εννέα ετών, και έζησε εδώ σχεδόν οκτώ χρόνια. Τα δέκα τελευταία χρόνια, αν και συνεχίζει να είναι ισραηλινός πολίτης, διηύθυνε την Ορχήστρα της Κρατικής Όπερας του Βερολίνου και την Ορχήστρα του Σικάγου, δύο από τις πιο διάσημες ορχήστρες του κόσμου. Πρέπει να προσθέσω ότι, τα τελευταία χρόνια, γίναμε στενοί φίλοι. Απαντώντας ευθέως στις ερωτήσεις μου, δήλωσε ότι λυπάται που τα πενήντα χρόνια ύπαρξης του Ισραήλ αντιπροσωπεύουν ταυτόχρονα πενήντα χρόνια δυστυχίας για τον παλαιστινιακό λαό και τάχθηκε ξεκάθαρα υπέρ ενός παλαιστινιακού κράτους.

Μετά τη συναυλία του, μέσα στην κατάμεστη αίθουσα, αφιέρωσε το πρώτο του «μπιζάρισμα» στην Παλαιστίνια που ήταν παρούσα εκείνο το βράδυ και τον είχε καλέσει σε δείπνο την προηγουμένη. Με έκπληξη διαπίστωσα ότι όλο αυτό το κοινό, που το αποτελούσαν ισραηλινοί εβραίοι (εκείνη και εγώ ήμασταν οι μόνοι Παλαιστίνιοι), απάντησε στην ευγενική του αφιέρωση με ενθουσιώδη χειροκροτήματα. Προφανώς, αρχίζει να εμφανίζεται ένα νέο τμήμα της κοινής γνώμης, με κίνητρο τη συνείδησή του, εν μέρει λόγω των υπερβολών του κ. Νετανιάχου, εν μέρει χάρη στην παλαιστινιακή αντίσταση. Επίσης, θεώρησα εξαιρετικά ενθαρρυντικό το ότι ο Μπάρενμποϊμ, ένας από τους μεγαλύτερους μουσικούς του κόσμου, προσφέρθηκε να παίξει σε παλαιστινιακές αίθουσες, με μια χειρονομία συμφιλίωσης, η οποία μακροπρόθεσμα μπορεί να βαρύνει περισσότερο από δεκάδες συμφωνίες του Όσλο.

Λυπούμαι που δεν μπόρεσα να πάω στα προσφυγικά στρατόπεδα που βρίσκονται στο Λίβανο και τη Συρία. Λυπούμαι, επίσης, που δεν μπόρεσα να μοντάρω τις τόσες ώρες της ταινίας που κινηματογράφησα. Αλλά αυτό που μου φαίνεται πιο σημαντικό είναι ότι γίναμε μάρτυρες της διάρκειας και της δύναμης της παλαιστινιακής υπόθεσης, που έχουν επηρεάσει, σαφώς, στο Ισραήλ και αλλού, πολύ περισσότερους ανθρώπους από όσους νομίζαμε. Παρά τη θλιβερή εποχή που διανύουμε, υπάρχουν κάποιες αχτίδες ελπίδας, που μας επιτρέπουν να διακρίνουμε ένα μέλλον λιγότερο ζοφερό απ’ όσο νομίζουν αρκετοί από μας. Όμως, στο άμεσο μέλλον, με την έλλειψη οράματος εκ μέρους των Ισραηλινών, των Αμερικανών και των Παλαιστινίων, ένα τρομερό σύννεφο αδικίας και σύγχυσης απειλεί και πάλι να σκοτεινιάσει τους Αγίους Τόπους.

  1. In Search of Palestine – Edward Said’s Return Home,
  2. Στις βουλευτικές εκλογές, που έγιναν στις 29 Μαΐου 1996, ο συνδυασμός που σχημάτισαν οι κομμουνιστές και οι σύμμαχοί τους -κυρίως η Δημοκρατική Εθνική Συμμαχία του Άζμι Μπισάρα, που τάσσεται υπέρ της αυτονομίας των Αράβων με ισραηλινή υπηκοότητα- καθώς και εκείνος που αποτελείται από το Αραβικό Δημοκρατικό Κόμμα μαζί με τους ισλαμιστές, σημείωσαν επιτυχία ρεκόρ εκλέγοντας 9 βουλευτές σε σύνολο 120.

Μπορεί να σας ενδιαφέρουν επίσης:

Πρόσφατα άρθρα

Δημογραφικές ανατροπές στην Ευρώπη

Αν και η Ευρώπη υπήρξε για μεγάλο χρονικό διάστημα τόπος που «εξήγε» μετανάστες, έχει σήμερα μετατραπεί σε τόπο υποδοχής τους, με το δυτικό τμήμα της να είναι ιδιαίτερα ελκυστικό.

Μπρος σε πληθυσμιακή κατάρρευση η Ρωσία

Για να κατανοήσει κανείς το μέγεθος της δημογραφικής κρίσης στη Ρωσία, δεν είναι ανάγκη να ερευνήσει τις πλέον δυσπρόσιτες περιφέρειες της χώρας με τα ακραία κλιματικά φαινόμενα.

Σερβία: Ο αυταρχικός Αλεξάνταρ Βούτσιτς και η ανοχή των Βρυξελλών

Η πρόσφατη ταπεινωτική εμφάνιση του Σέρβου προέδρου στο πλάι του Ντόναλντ Τραμπ, όπου συνειδητοποίησε ότι είχε υπογράψει, σε πείσμα των θέσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τη μεταφορά της σερβικής πρεσβείας στην Ιερουσαλήμ μόνο όταν το ανήγγειλε σε ζωντανή τηλεοπτική μετάδοση ο Αμερικανός πρόεδρος, είναι απλώς ένα δυσάρεστο επεισόδιο σε μια κατά τα άλλα πολύ αρμονική σχέση των Βρυξελλών με τον δεσποτικό εθνικόφρονα ηγέτη της Σερβίας.

Τα φαντάσματα του Πίτερλου

Το 2019, το Μάντσεστερ ανέδειξε την επέτειο των 200 χρόνων από τη «Σφαγή του Πίτερλου», την αιματηρή καταστολή μιας μαζικής εργατικής διαδήλωσης που σημάδεψε την ιστορία του αγγλικού εργατικού κινήματος.

Ημερολόγιο

Δε Τρ Τε Πε Πα Σα Κυ
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
282930  

Social