Share on facebook
Share on twitter
Share on skype
Share on whatsapp
Share on print
Share on email

Η Γεωργία δοκιμάζει τις αντοχές του Πούτιν

Μετά την διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, οι σχέσεις ανάμεσα στην Ρωσία και την Γεωργία παρέμειναν τεταμένες εξαιτίας των περιοχών της Νότιας Οσσετίας και της Αμπχαζίας. Η Γεωργία τις θεωρεί ως δικό της έδαφος, οι κάτοικοί τους όμως, με την στήριξη της Μόσχας κήρυξαν τη δική τους ανεξαρτησία και βρίσκονται ακόμα σε αμφισβητούμενο καθεστώς. Η πρώτη ένοπλη σύρραξη ξεκίνησε στις 5 Ιανουαρίου 1992 και κράτησε μέχρι τα μέσα του 1992. Η δεύτερη, ξεκίνησε στις 5 Αυγούστου 2008 και κράτησε μέχρι το τέλος του μήνα. Επιστροφή σήμερα, μέσα από το αρχείο μας, σε ένα από τα διπλωματικά επεισόδια μεταξύ τους, το φθινόπωρο του 2006.

Από το αρχείο μας, Οκτώβριος 2006

Από την ανακήρυξη, για δεύτερη φορά, της ανεξαρτησίας της Γεωργίας στις 9 Απριλίου του 1991, ποτέ άλλοτε οι σχέσεις της με τη Ρωσία δεν γνώρισαν παρόμοια κρίση. Στις 27 Σεπτεμβρίου, η Τιφλίδα ανήγγειλε τη σύλληψη πέντε Ρώσων στρατιωτικών για τους οποίους υπήρχαν υποψίες ότι επιδίδονταν σε κατασκοπία. Πέντε ημέρες αργότερα, η Μόσχα λαμβάνει μέτρα αντιποίνων ενάντια σε αυτό που ο πρόεδρος Πούτιν αποκαλεί «κρατική τρομοκρατία» που υποστηρίζεται από «ξένους σπόνσορες»1: αναστολή της αεροπορικής, σιδηροδρομικής, οδικής και ταχυδρομικής σύνδεσης της χώρας με τη Γεωργία και εμπάργκο στις εισαγωγές γεωργιανών προϊόντων. Επιπλέον, απείλησε με μπλοκάρισμα των εισροών προς την Γεωργία, οι οποίες αντιπροσωπεύουν το 15% του ΑΕΠ της χώρας και σύμφωνα με την Τιφλίδα προχώρησε στο «κυνήγι των Γεωργιανών» ο αριθμός των οποίων ξεπερνάει το ένα εκατομμύριο στην Ρωσική Ομοσπονδία: σε δέκα μέρες απελαύνονται περίπου 500 παράνομοι.

Φυσικά, η κρίση δεν είναι ουρανοκατέβατη: οι ρίζες της εντοπίζονται στα γεγονότα που συνέβησαν το περασμένο καλοκαίρι στις επαρχίες της Αμπχαζίας και της Νότιας Οσσετίας που έχουν αποσχιστεί από την Γεωργία. Στα τέλη Ιουλίου του 2006 τα γεωργιανά στρατεύματα εισήλθαν στο φαράγγι του Κοντόρι, στο μοναδικό τμήμα της μη αναγνωρισμένης Δημοκρατίας της Αμπχαζίας που βρίσκεται ακόμα υπό τον έλεγχο της Τιφλίδας: η Γεωργία επιχείρησε να αποκαταστήσει την εξουσία της στην περιοχή. Όμως αυτό που φάνηκε κυρίως να την ενοχλεί είναι η βελτίωση των σχέσεων ανάμεσα στην ηγεσία των Αμπχαζίων και στους Σβαν, τους κατοίκους του άνω τμήματος της κοιλάδας, οι οποίοι κατάγονται από την γειτονική γεωργιανή περιοχή.

Σύμφωνα με την Τιφλίδα, η «επιτυχημένη αστυνομική επιχείρηση» επέτρεψε την αποκατάσταση του δικαίου και συνέβαλε στην σταθεροποίηση της περιοχής. Η ανάλυση αυτή υιοθετήθηκε και από την Ουάσιγκτον2. Από την πλευρά του όμως, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ εκτιμάει στην τελευταία έκθεσή του ότι η επίθεση αποσκοπούσε στην κατάληψη στρατιωτικών θέσεων στην καρδιά της Αμπχαζίας και εντάσσεται σε μια προοπτική αναζωπύρωσης της σύγκρουσης3. Επιπλέον, διαφωνεί με τον Αμερικανό υφυπουργό Μάθιου Μπράιζα, καθώς θεωρεί ότι η αποστολή στρατιωτών στην κοιλάδα παραβίασε τις δεσμεύσεις που ανέλαβε η Γεωργία το 1994 να αποσύρει τις στρατιωτικές δυνάμεις της από εκεί και, συνεπώς, έθεσε σε κίνδυνο τη σταθερότητα της περιοχής.

Η ένταση είναι ακόμα μεγαλύτερη στη Νότια Οσσετία, της οποίας οι στρατιωτικές δυνάμεις βρίσκονται σε άμεση τριβή με τις γεωργιανές, με αποτέλεσμα να πολλαπλασιάζονται καθημερινά οι ευκαιρίες για θερμά επεισόδια. Εάν κάποιος κινηθεί στην περιοχή, οι διαδοχικές ανακρίσεις στους σταθμούς επιτήρησης που έχουν εγκαταστήσει γεωργιανοί και Οσσετοί στην έξοδο του Τσχίνβαλι (της πρωτεύουσας της Νότιας Οσσετίας) θα είναι αρκετές για να κατανοήσει το κλίμα της εχθρότητας και της καχυποψίας που επικρατούν: ο παραμικρός διαπληκτισμός μπορεί να οδηγήσει σε γενικευμένη ανάφλεξη. Έτσι, στις αρχές Σεπτεμβρίου, οι αρχές της Δημοκρατίας της Νότιας Οσσετίας διέταξαν τις δυνάμεις τους να ανοίξουν πυρ εναντίον ενός ελικοπτέρου που μετέφερε τον Γεωργιανό υπουργό Άμυνας Ιράκλι Οκρουασβίλι, επειδή κατά την άποψή τους είχε παραβιάσει τον εναέριο χώρο τους. Πέντε ημέρες αργότερα, οι ανταλλαγές πυρών προκάλεσαν τον θάνατο τριών αξιωματικών των δυνάμεων της Ν. Οσσετίας και ενός Γεωργιανού αστυνομικού. Αυτό οδήγησε τον μη διεθνώς αναγνωρισμένο πρόεδρο της Νότιας Οσσετίας, Έντουαρντ Κοκοΐτι να εξαγγείλει τη διεξαγωγή ενός δεύτερου δημοψηφίσματος στις 12 Νοεμβρίου για την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας της χώρας. Στο πρώτο δημοψήφισμα του 1992, το «ΝΑΙ» είχε αποσπάσει την συντριπτική πλειοψηφία των ψήφων. Στις 13 Νοεμβρίου, η κάλπη ήταν κατηγορηματική: το 99% των ψηφοφόρων επέλεξε το «ΝΑΙ». Ο δε πρόεδρος Κοκοΐτι επανεκλέχθηκε με το 98% των ψήφων.

Η απόσχιση της Αμπχαζίας και της Νότιας Οσσετίας ξεκίνησε πριν από τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης στα τέλη του 1991. Αν και αυτοανακηρύχθηκαν ανεξάρτητες δημοκρατίες εδώ και δεκαπέντε περίπου χρόνια, δεν πέτυχαν την αναγνώρισή τους από την «διεθνή κοινότητα» και κυρίως από τις δυτικές χώρες, οι οποίες, αντίθετα, επιμένουν στην αποκατάσταση της εδαφικής ακεραιότητας της Γεωργίας. Όμως, όπως μας τόνισε στα τέλη Σεπτεμβρίου στο Σοχούμι -στην πρωτεύουσα της Αμπχαζίας- ο υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Τσάμπα, η επανάληψη των εχθροπραξιών το καλοκαίρι αύξησε τον κίνδυνο αναζωπύρωσης των «παγωμένων» συγκρούσεων4. Τα αμπχαζιανά στρατεύματα περίμεναν επίθεση του στρατού της Γεωργίας, η οποία πιθανότατα αναβλήθηκε για την άνοιξη του 2007 λόγω των εξαιρετικά δυσμενών κλιματικών συνθηκών που επικρατούν τον χειμώνα σε αυτές τις ορεινές περιοχές. Οι αρχές της Νότιας Οσσετίας και της Αμπχαζίας χαρακτηρίζουν προβοκάτσια την εισβολή των Γεωργιανών: το μοναδικό αποτέλεσμα που μπορεί να έχει είναι η αποσταθεροποίηση του στάτους κβο που δημιουργήθηκε με τις συμφωνίες κατάπαυσης του πυρός του 1992 και του 1994, το οποίο, όπως παρατηρεί μια έκθεση του ΟΗΕ που επιρρίπτει την ευθύνη στην Γεωργία, «είναι ολοένα περισσότερο δυσμενές για την προοπτική της αποκατάστασης της εθνικής ακεραιότητας της Γεωργίας».

Οι θερινές πρωτοβουλίες του προέδρου Μιχαήλ Σαακασβίλι εξηγούνταν χωρίς αμφιβολία από το γεγονός ότι πλησίαζαν οι δημοτικές εκλογές που διεξήχθησαν στις 5 Οκτωβρίου. Στοχεύοντας στην αναζωπύρωση του εθνικισμού, εντατικοποίησε την πολιτική ανάκτησης της Αμπχαζίας και Ν. Οσσετίας, γνωρίζοντας ότι η Ρωσία διατηρεί εκεί ειρηνευτικές δυνάμεις, τις οποίες η Γεωργία κατηγορεί για υποστήριξη των αποσχιστικών αρχών. Έτσι, επισκέφθηκε το φαράγγι του Κοντόρι, συνοδευόμενος από τον ορθόδοξο πατριάρχη της Γεωργίας, την ημέρα της 13ης επετείου της κατάληψης του Σοχούμι από τα αμπχαζιανά στρατεύματα. Την ίδια ακριβώς ημέρα συνέλαβε τους Ρώσους στρατιωτικούς. Και, πράγματι, από τις δημοτικές εκλογές το κυβερνητικό κόμμα βγήκε κερδισμένο…

Ο Γεωργιανός πρόεδρος γνώριζε ότι έχει την υποστήριξη της κυβέρνησης Μπους. Έτσι, έχει κατορθώσει να αποσπάσει μια συμφωνία για την διάλυση των ρωσικών στρατιωτικών βάσεων που είναι εγκατεστημένες στο νοτιοδυτικό τμήμα της χώρας: η διάσκεψη κορυφής του Οργανισμού για την Ασφάλεια και την Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) που πραγματοποιήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 1999, πίεσε τους Ρώσους να συνεννοηθούν με τους Γεωργιανούς έτσι ώστε να επιτευχθεί το κλείσιμό τους. Και, όπως επιβεβαίωσε ο Ρώσος υπουργός Άμυνας τον Οκτώβριο5, η αποχώρηση των 2.500 ανδρών που εδρεύουν στο Μπατούμι (γεωργιανή περιοχή της Ατζαρίας) και στο Ακχαλκαλάκι (γεωργιανή περιοχή της Τζαβακχετίας) θα έχει ολοκληρωθεί στα τέλη του 2008.

Επωφελούμενο από τις εξελίξεις, το Κοινοβούλιο της Γεωργίας απαίτησε φέτος δύο φορές την άμεση απόσυρση της ρωσικής ειρηνευτικής δύναμης από την Αμπχαζία και τη Νότια Οσσετία και την αντικατάστασή τους από διεθνή ειρηνευτική δύναμη. Επιπλέον, κατά την 61η σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στα τέλη του περασμένου Σεπτεμβρίου, ο πρόεδρος Σαακασβίλι απαίτησε να τερματιστεί ο διαμεσολαβητικός ρόλος της Μόσχας και, συνεπώς, και η παρουσία των ρωσικών στρατιωτικών δυνάμεων και να αντικατασταθούν από δυνάμεις της «διεθνούς κοινότητας».

Πώς είναι δυνατόν να αποφύγουμε τη σύγκριση με την κατάσταση στα Βαλκάνια; Τον Νοέμβριο του 2003, η Τιφλίδα, όπως και το Βελιγράδι, γνώρισε μια «ειρηνική επανάσταση», την «επανάσταση των τριαντάφυλλων», η οποία πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία κινημάτων που χρηματοδοτούνταν εν μέρει από ξένες οργανώσεις, κυρίως αμερικανικές. Και οι αποσχισθείσες επαρχίες της Γεωργίας θα μπορούσαν να φιλοξενήσουν αύριο -όπως και το Κόσοβο- μια διεθνή ειρηνευτική δύναμη. Στο Κόσοβο, η Δύναμη Διατήρησης της Ειρήνης (KFOR), η οποία ενεργεί με την εντολή του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών και του ΝΑΤΟ, εμποδίζει τις σερβικές δυνάμεις (στρατιωτικές, παραστρατιωτικές ή ειδικές μονάδες της αστυνομίας) να εισχωρήσουν στην επαρχία. Αυτήν ακριβώς την αποστολή έχουν αναθέσει στην ρωσική ειρηνευτική δύναμη οι συμφωνίες κατάπαυσης του πυρός που έχουν υπογραφεί από την Γεωργία, την Αμπχαζία και τη Νότια Οσσετία: να εξασφαλίσει την τήρηση των δεσμεύσεων που έχουν αναλάβει η κυβέρνηση της Γεωργίας και οι Αρχές των περιοχών που έχουν αποσχισθεί από αυτή τη χώρα.

Όμως, η Ρωσία, η Αμπχαζία και η Νότια Οσσετία αναρωτιούνται για ποιον λόγο θα έπρεπε να αλλάξει το σύστημα. Οι ηγέτες τους καταγγέλλουν την πολιτική των «δύο μέτρων και δύο σταθμών» που έχει υιοθετήσει η διεθνής κοινότητα και κυρίως οι ΗΠΑ γιατί θα έπρεπε να αναπτυχθεί στην Αμπχαζία μια διεθνής δύναμη με καθήκοντα αστυνόμευσης υπό την αιγίδα του ΟΗΕ και γιατί θα έπρεπε να επεκταθεί η αποστολή των παρατηρητών του ΟΑΣΕ σε ολόκληρη την επικράτεια της Νότιας Οσσετίας. Κατά την γνώμη τους, οι ρωσικές δυνάμεις έχουν έως τώρα εγγυηθεί την κατάπαυση του πυρός, κρατώντας σε απόσταση τα γεωργιανά στρατεύματα από τα σύνορα, ακριβώς κατά τον ίδιο τρόπο με τον οποίο ενεργεί η KFOR στο Κόσοβο. Κι εξάλλου, γιατί προωθείται η ανεξαρτησία του Κοσόβου και όχι εκείνη της Αμπχαζίας και της Νότιας Οσσετίας;

Το κλειδί της σπουδής των Δυτικών πρέπει να αναζητηθεί σε μια ευρύτερη στρατηγική. Αυτές οι περιοχές που ανήκαν κάποτε στη Σοβιετική Ένωση και στις οποίες η Ουάσιγκτον υποστηρίζει -ή και καθοδηγεί- διάφορες «χρωματιστές επαναστάσεις»6, ανήκουν μαζί με την Μέση Ανατολή στην Νοτιοδυτική Ασία, την οποία το δόγμα Μπους επιμένει να «εκδημοκρατίσει», από την Παλαιστίνη ώς το Καζακστάν»: στις 22 χώρες του Αραβικού Συνδέσμου προστίθενται πέντε μη αραβικά κράτη, καθώς και οι «προεκτάσεις» του Καυκάσου και της Κεντρικής Ασίας. Η ζώνη, που διαθέτει πλούσια κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου αλλά μαστίζεται από την πολιτική αστάθεια, είναι το σταυροδρόμι στο οποίο συναντώνται η Ευρώπη, η Ρωσία και η Κίνα. Οι ΗΠΑ επιθυμούν την αλλαγή της φυσιογνωμίας της περιοχής για να κατορθώσουν να αναπτύξουν την οικονομική και πολιτική επιρροή τους και, προπάντων, για να εγκαταστήσουν εκεί προγεφυρώματα.

Τη στιγμή που η κρίση ανάμεσα στην Τιφλίδα και στην Μόσχα βρισκόταν στο αποκορύφωμά της, ο πρόεδρος Σαακασβίλι διάλεξε την «Wall Street Journal» για να αποκαλύψει τις προτεραιότητές του: «Μέσα σε τρία μόλις χρόνια, η χώρα μου, από παράδειγμα χώρας που κυβερνώνταν από γκάνγκστερ και είχε βυθιστεί στην οικονομική και κοινωνική χρεοκοπία, μετατράπηκε σε εκκολαπτόμενη δημοκρατία που έχει επιτύχει έναν από τους υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης σε ολόκληρο τον κόσμο. Πρόσφατα, η Παγκόσμια Τράπεζα έπλεξε το εγκώμιο της Γεωργίας, χαρακτηρίζοντάς την πρωτοπόρα σε παγκόσμιο επίπεδο στις μεταρρυθμίσεις και την λιγότερο διεφθαρμένη χώρα στην οποία η δημοκρατία βρίσκεται σε μεταβατικό στάδιο. Μόλις τον περασμένο μήνα, το ΝΑΤΟ ξεκίνησε νέο κύκλο ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Γεωργία, αναγνωρίζοντας με αυτόν τον τρόπο τις προόδους που έχουμε επιτύχει σε πολιτικό, οικονομικό και στρατιωτικό επίπεδο. Και, την περασμένη εβδομάδα, ολοκληρώσαμε ένα σχέδιο δράσης με την Ευρωπαϊκή Ένωση, το οποίο καθορίζει την μη αναστρέψιμη εξέλιξή μας προς ένα απολύτως δυτικό μέλλον.»7

Για την Μόσχα, η επιτάχυνση των διαπραγματεύσεων για την ένταξη της Γεωργίας στο ΝΑΤΟ αποτελεί πραγματική απειλή: η Ρωσία αρνείται να χάσει την επιρροή που εξακολουθεί να ασκεί στις γειτονικές χώρες, παρά τη διάλυση της ΕΣΣΔ, παρά το αμερικανικό «Μεγάλο Παιχνίδι» και παρά τα σχέδια για την ενσωμάτωση της χώρας στην ευρωπαϊκή ζώνη επιρροής. Για να επιτύχει τους σκοπούς της, δεν στηρίζεται μονάχα στις στρατιωτικές δυνάμεις που διαθέτει στις εμπόλεμες ζώνες της Αμπχαζίας και της Νότιας Οσσετίας: η συντριπτική πλειοψηφία του πληθυσμού αυτών των περιοχών έχει αποκτήσει τη ρωσική υπηκοότητα. Σε περίπτωση επανάληψης των εχθροπραξιών, η Γεωργία θα βρισκόταν πλέον έμμεσα αντιμέτωπη με την Ρωσία, η οποία -με τις δηλώσεις του Ρώσου υπουργού Άμυνας- επανέλαβε ακόμα μία φορά ότι θα εξασφαλίσει την προστασία των πολιτών της8.

Όμως το ενδεχόμενο να υποχρεωθεί σε εντυπωσιακή αναδίπλωση απέναντι στη Ρωσία δεν είναι το μοναδικό πρόβλημα που απασχολεί την ηγεσία της Γεωργίας. Ο πρόεδρος Σαακασβίλι διαπιστώνει ότι η κυβερνητική πλειοψηφία -η οποία προήλθε από την «επανάσταση των τριαντάφυλλων»- βρίσκεται αντιμέτωπη με ολοένα μεγαλύτερη αμφισβήτηση στο εσωτερικό. Η αντιπολίτευση αντιδρά με σφοδρότητα στην αυταρχική εκτροπή της κυβέρνησης, καταγγέλλοντας τη σύλληψη 29 μελών της στις αρχές Σεπτεμβρίου, με την κατηγορία της συνωμοσίας. Διαμαρτύρεται επίσης για τη νοθεία στις δημοτικές εκλογές του Οκτωβρίου. Ορισμένοι μάλιστα προβάλλουν το φάντασμα της εποχής του Γκαμσαχούρντια9: ο πολεμοκάπηλος εθνικισμός του τότε προέδρου -το σύνθημά του ήταν «Η Γεωργία στους Γεωργιανούς»- όχι μόνο είχε τροφοδοτήσει τις αποσχιστικές τάσεις αλλά και είχε προκαλέσει στην Τιφλίδα συγκρούσεις που θύμιζαν εμφύλιο πόλεμο. Οι αυτονομιστές ηγέτες της Αμπχαζίας, Σεργκέι Μπαγκόψ και της Οσσετίας, Κοκοΐτι, οι οποίοι προβλέπουν την επιδείνωση των σχέσεών τους με την Τιφλίδα, όταν ρωτήθηκαν κατά πόσον ισχύει αυτός ο παραλληλισμός, απάντησαν ότι στην πραγματικότητα οι διαδοχικές γεωργιανές κυβερνήσεις δεν έχουν ποτέ παρεκκλίνει από αυτήν την πολιτική.

Αμέσως μόλις ξέσπασε η σημερινή κρίση, ο Βλάντιμιρ Πούτιν προειδοποίησε τον Αμερικανό ομόλογό του για τον κίνδυνο αποσταθεροποίησης10. Οι προειδοποιήσεις του εισακούστηκαν: το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ υιοθέτησε ομόφωνα στις 13 Οκτωβρίου το ρωσικό σχέδιο ψηφίσματος για την σύγκρουση ανάμεσα στην Γεωργία και την Αμπχαζία11, παρά το γεγονός ότι μέχρι εκείνη τη στιγμή η Ουάσιγκτον το απέρριπτε. Το κείμενο καταδικάζει την εισβολή των γεωργιανών στρατευμάτων και ζητάει την απόσυρσή τους από το φαράγγι του Κοντόρι. Επιπλέον, αναγνωρίζει το «σημαντικό ρόλο της (ρωσικής) ειρηνευτικής δύναμης» στην Αμπχαζία. Είναι αλήθεια ότι από την πλευρά της η Μόσχα βοήθησε στην απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας που καταδίκαζε τις πυρηνικές δοκιμές της Βόρειας Κορέας…

Χωρίς αμφιβολία, η αποστασιοποίηση των Δυτικών -συμπεριλαμβανομένων και των ΗΠΑ- από την Τιφλίδα εξηγεί την εντονότατη αντίδραση του προέδρου Σαακασβίλι, ο οποίος κάλεσε τους Γεωργιανούς της Ρωσίας να επιστρέψουν στην Γεωργία για να βοηθήσουν την κυβέρνηση να αποκαταστήσει την εδαφική ακεραιότητα της χώρας. Με άλλα λόγια, τους καλεί να γυρίσουν για να πολεμήσουν στην Αμπχαζία12.


  1. «Le Monde», 4 Οκτωβρίου 2006.
  2. Βλέπε τη συνέντευξη του Μάθιου Μπράιζα, του αμερικανού υφυπουργού αρμόδιου για τις ευρωπαϊκές και ευρασιατικές υποθέσεις: «Georgia: US Official assesses Kodori operations impact», Radio Fre Europe – Radio Liberty, 2 Αυγούστου 2006.
  3. «Έκθεση του Γενικού Γραμματέα για την κατάσταση στην Αμπχαζία (Γεωργία)», Συμβούλιο ασφαλείας του ΟΗΕ, Νέα Υόρκη, 28 Σεπτεμβρίου 2006.
  4. Βλέπε Jean Radvanyi, «Ces conflits mal éteints qui ébranlent le Caucase», «Le Monde diplomatique», Οκτώβριος 2004.
  5. «Le Monde», 12 Οκτωβρίου 2006.
  6. Βλέπε Vicken Cheterian, «Η μόδα της ανώδυνης ανατροπής», «Le Monde diplomatique», 2005.
  7. «Wall Street Journal», Νέα Υόρκη, 12 Οκτωβρίου 2006.
  8. RIA Novosti, Μόσχα, 9 Οκτωβρίου 2006.
  9. Ο Ζβιάντ Γκαμσαχούρντια εξελέγη το 1991 πρόεδρος της Γεωργίας μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ και άσκησε τα καθήκοντά του μέχρι τις 6 Ιανουαρίου 1992. Αντικαταστάθηκε από τον πρώην υπουργό Εξωτερικών της Σοβιετικής Ένωσης Έντουαρντ Σεβερντνάτζε, Αυτοκτόνησε στις 31 Δεκεμβρίου 1993.
  10. AFP, 3 Οκτωβρίου 2006.
  11. Βλ. στον ιστότοπο του ΟΗΕ: «Le Conseil de sécurité proroge jusqu’au 15 avril 2007 le mandat de la mission des Nations unies en Géorgie (Monug)», 13 Οκτωβρίου 2006.
  12. RIA Novosti, Μόσχα, 14 Οκτωβρίου 2006.

  • Αναλύτρια των συγκρούσεων στον Καύκασο. Είναι μέλος του Παρατηρητηρίου για τον εθνικό και διεθνή χώρο (OGENI) του Πανεπιστημίου της Σορβόννης.

Μπορεί να σας ενδιαφέρουν επίσης:

Πρόσφατα άρθρα

Η μάχη του αμερικανικού αετού με τον κινεζικό δράκο στη Λατινική Αμερική

Αμερικανικά πολεμικά πλοία οργώνουν τη Σινική Θάλασσα. Πιο αθόρυβα, το Πεκίνο προωθεί τα πιόνια του σε μια περιοχή που ο Λευκός Οίκος θεωρεί «πίσω αυλή» του, τη Λατινική Αμερική. Αφού προσπάθησαν να επιστρέψουν στην αγκαλιά της Ουάσιγκτον, οι συντηρητικές κυβερνήσεις της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής, που άρχισαν να έρχονται στην εξουσία από τα μέσα της δεκαετίας του 2010, ανακαλύπτουν ότι οι ΗΠΑ είναι ένας απαιτητικός, αλλά ελάχιστα γενναιόδωρος σύμμαχος.

Η Αριστερά, μια καινούργια ιδέα στα Βαλκάνια

Μετά το τέλος της Γιουγκοσλαβίας, στα Βαλκάνια η πολιτική συζήτηση περιοριζόταν σε μια αντιπαράθεση ανάμεσα σε εθνικιστές και φιλελεύθερους. Πλέον όμως, αναδύεται μια αντικαπιταλιστική Αριστερά που υπερασπίζεται τα κοινά αγαθά και εναντιώνεται στις αυξανόμενες ανισότητες. Ο συνασπισμός της πράσινης Αριστεράς κέρδισε τη δημαρχία του Ζάγκρεμπ, ενώ στο Κόσοβο κυβερνάει ένα αριστερό κόμμα υπέρ της εθνικής κυριαρχίας.

Τα διαφημιστικά λόμπι εναντίον του νόμου για το κλίμα

Με τα φώτα της δημοσιότητας στις παγκόσμιες διαπραγματεύσεις στη Γλασκώβη και σε όσα αποφάσισε (ή όχι) το COP26 που τελείωσε προχθές, παραβλέπουμε τις μάχες που κερδίζονται ή χάνονται σε τοπικό επίπεδο. Μια τέτοια μάχη αφορά και την απαγόρευση διαφήμισης για τα ρυπογόνα προϊόντα. Στην Γαλλία τα διαφημιστικά λόμπι ενώθηκαν με τους μεγάλους ομίλους μέσων ενημέρωσης, που φοβούνται την μείωση τον εσόδων τους, ώστε να αποφύγουν μια τέτοια εξέλιξη. Και το πέτυχαν.

Κι έτσι η Ελλάδα ξανάγινε υπόδειγμα

Η Αθήνα έκανε νωρίτερα το χριστουγεννιάτικο δώρο στα στρατεύματα της: είκοσι τέσσερα μαχητικά αεροσκάφη Rafale και τρεις υπερσύγχρονες φρεγάτες, ενώ περιμένουν ακόμα ελικόπτερα F-35 και Sikorsky, για να μην αναφέρουμε τους δρόνους, τις τορπίλες και τους πυραύλους.

Βέλγιο: Οι δυσκολίες μιας «ηθικής» συνεταιριστικής τράπεζας

Αγανακτισμένες με την συμπεριφορά που επέδειξαν οι τράπεζες τις παραμονές της κρίσης του 2008, ορισμένες βελγικές οργανώσεις δραστηριοποιήθηκαν και δημιούργησαν ένα μη κερδοσκοπικό πιστωτικό ίδρυμα –για να διαπιστώσουν όμως στη συνέχεια ότι η ηθική, από μόνη της, δεν μπορεί να μεταρρυθμίσει τον χρηματοπιστωτικό τομέα.

Ημερολόγιο

Δε Τρ Τε Πε Πα Σα Κυ
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
2930  

Social